Op een zonnige zondag in mei kan de stroomprijs onder nul zakken. Wie op dat moment zonnestroom teruglevert met een dynamisch contract, krijgt daar geen vergoeding voor, maar legt geld toe. Je betaalt dan om je eigen stroom weg te geven.

Voor de meeste mensen klinkt dat ongeloofwaardig. Toch gebeurt het inmiddels honderden uren per jaar.

Waarom een stroomprijs onder nul zakt

De prijs op de day-ahead markt komt per uur tot stand uit vraag en aanbod. Zon en wind produceren ongeacht de vraag, en grote centrales kunnen niet zomaar uitschakelen. Is er meer aanbod dan afname, dan is het goedkoper om iemand te betalen voor het afnemen van stroom dan om productie stil te leggen.

Die uren vallen bijna altijd tussen 11.00 en 16.00 uur, tussen maart en oktober, en vaak in het weekend. Precies wanneer jouw panelen op vol vermogen draaien.

Hoe vaak gebeurt het?

De groei gaat hard. Nederland ging van 85 negatieve uren in 2022 naar 316 in 2023 en 458 in 2024. In 2025 kwam de teller uit rond de 580 uur, oftewel zo’n 7 procent van het jaar. Mei 2025 was de uitschieter met 145 uur.

Eén nuance die vaak wegvalt: het is geen rechte lijn omhoog. In het eerste kwartaal van 2026 lag het aantal negatieve uren juist een stuk lager dan een jaar eerder, mede doordat thuisbatterijen en slimme sturing de middagpiek beginnen op te vangen.

Waarom je er nu nog niets van merkt

Door de salderingsregeling. Tot en met 31 december 2026 wordt je teruglevering weggestreept tegen je afname. Voor het gesaldeerde deel maakt het niet uit in welk uur je stroom het net op ging.

Vanaf 1 januari 2027 vervalt die bescherming. Afname en teruglevering worden dan los van elkaar afgerekend, en dan telt het uur wél.

Wat kost het je concreet?

Op de uren dat jouw panelen het hardst werken, is die stroom voor de markt vrijwel niets waard. Diezelfde kilowattuur koop je ’s avonds terug voor rond de dertig cent. De negatieve prijs is alleen het meest zichtbare symptoom van een veel groter verschil: middagstroom is goedkoop, avondstroom is duur, en vanaf 2027 betaal je dat verschil zelf.

Wat je eraan kunt doen

Er is maar één echte oplossing: je verbruik verschuiven naar de uren waarin je opwekt. De boiler, de warmtepomp, de wasmachine en vooral de elektrische auto zijn samen goed voor het grootste deel van je verbruik en die kun je vrijwel allemaal verplaatsen.

Handmatig lukt dat niet. Een energiemanagementsysteem meet doorlopend wat je opwekt, verbruikt en wat stroom op dat moment kost, en schakelt apparaten in op de goedkoopste momenten. Zo verandert een negatief prijsuur van een rekening in een kans.

Slim energiebeheer stemt je verbruik automatisch af op je opwek en op de stroomprijs.